72 Adet YerLi Savaş Uçağımızı Yok Eden CHP iktidarı

Gömülen Yerli Uçaklarımız başlığı altında anlatılan hikâye, Türkiye’nin havacılık tarihindeki en dramatik kırılmalardan biridir. II. Dünya Savaşı sonrası dönemde, Türkiye kendi savaş uçaklarını üretme yolunda önemli adımlar atmıştı. Yerli mühendislerin tasarladığı ve ürettiği uçaklar, bağımsızlık iradesinin somut göstergesiydi. Ancak 1947’de ABD’nin Türkiye’ye sunduğu yardım planı devreye girince, bu uçakların kaderi değişti. CHP iktidarı döneminde, ABD’den gelen yardımların cazibesiyle 72 adet yerli savaş uçağı envanterden silindi.

Bu kayboluşun ardında yalnızca teknik gerekçeler yoktu. Asıl mesele, Türkiye’nin dış politikada yeni bir yönelim benimsemesiydi. Truman Doktrini ve Marshall Planı çerçevesinde ABD’den gelen yardımlar, Türkiye’ye modern savaş uçakları ve askeri malzeme sağlıyordu. Bu yardımlar kısa vadede cazip görünse de, uzun vadede yerli üretimin önünü kapattı. CHP hükümeti, yerli üretimden vazgeçerek dışa bağımlılığı tercih etti.

O dönemde üretilen uçaklar yalnızca birer makine değil, aynı zamanda bir hayalin somutlaşmış haliydi. Türk mühendisler, kısıtlı imkânlarla bu uçakları tasarlamış ve üretmişti. Bu girişim, Türkiye’nin kendi göklerinde bağımsız uçabilme iradesini simgeliyordu. Ancak dış yardımın cazibesi, bu iradenin önüne geçti. Yerli uçakların kayboluşu, Türkiye’nin havacılık sanayisinde kendi yolunu çizme fırsatını kaybetmesine neden oldu. Bu durum, uzun vadede dışa bağımlılığın artmasına ve yerli üretim kültürünün zayıflamasına yol açtı.

Bugün geriye dönüp bakıldığında, bu hikâye bir ders niteliği taşıyor. Ulusal savunma sanayisinin temelinde bağımsız üretim ve kendi teknolojisini geliştirme iradesi yatar. 1947’de yaşanan kayboluş, Türkiye’nin havacılık tarihinde bir kırılma noktasıdır. Eğer o uçaklar korunmuş ve geliştirilmiş olsaydı, Türkiye çok daha erken bir dönemde kendi savaş uçaklarını üreten bir ülke konumuna gelebilirdi. Bu kayıp, yalnızca 72 uçağın değil, aynı zamanda bir vizyonun da kayboluşudur.

Bugün Türkiye’nin savunma sanayisinde attığı adımlar, geçmişte yaşanan bu kayıpların telafisi niteliğinde. Yerli üretim ve milli projeler, bağımsızlığın en önemli teminatı olarak görülüyor. Gömülen uçakların hikâyesi, geleceğe dair bir uyarı: dış yardımlar cazip olabilir, ancak kendi üretimini yok saymak uzun vadede bağımsızlığı zedeler. Bu nedenle geçmişin gömülen uçakları, bugünün milli projelerine ilham veren sessiz kahramanlar olarak hafızalarda yer alıyor.